سرانجام در سوم اکتبر همان سال در مراسم معارفه ی کمیته مرکزی حزب کمونیست کوبا که از تلویزیون پخش می شد، کاسترو در حضور همسر گوارا و فرزندانش نامه ای را خواند که در آوریل از چه دریافت کرده بود و زمان افشای متن آن را به خود کاسترو واگذار کرده بود. علت تعلل او در افشای متن نامه حفظ امنیت گوارا بود و به همان دلیل هم محل جغرافیایی حضور او را اعلام نکرد.

هاوانا

سال کشاورزی

فیدل

دراین لحظه خیلی چیزها را به یاد می اورم- زمانی که تو را در خانه ی ماریا آنتونیا دیدم، زمانی که توصیه کردی همراهیت کنم و همه ی هیجان و تنش مربوط به تدارکات. یک روز آمدند و پرسیدند اگر مردید به چه کسی خبر بدهیم و امکان وقوع آن ما را تکان داد. بعدها فهمیدیم که اگر انقلاب ، انقلاب باشد امکان کشته شدن هست، یکی می میرد و یکی می ماند.

بسیاری از رفقای ما در راه پیروزی به خاک غلتیدند. امروز همه چیز رنگ و بوی آرامتری دارد زیرا ما پخته تر شده ایم ، اما حوادث تکرار می شوند. احساس می کنم بخشی از دینم را به انقلاب کوبا ادا کردم،بخشی که مرا با آن و سرزمین کوبا پیوند میداد. حالا هم از تو خداحافظی می کنم، از همه ی رفقا و از مردم شما که حالا مردم من هستند.

از همه ی پست های خود در رهبری حزب، وزارت و رده های فرماندهی استعفا می دهم وترک تابعیت کوباییم را اعلام می دارم. هیچ پیوند حقوقی مرا به کوبا مربوط نمی کند. یگانه پیوند سرشتی متفاوت دارد - آن پیوند ربطی به انتصاب و انفصال ندارد. به زندگی گذشته ام که نگاه می کنم، ایمان دارم که در راه پیروزی انقلاب با تمام وجود تلاش کردم. تنها ضعف من این بوده که از نخستین لحظات شروع کار در سیراماسترا به تو اعتماد نکردم و نتوانستم به شایسته گی هایت در مقام رهبر و انقلابی انطور که باید پی ببرم.

روزهای باشکوهی را از سر گذرانده ام، احساس غرور می کنم که در روزگار نه چندان خوش بحرانی و اندوه بار کارائیب در کنار مردم خودم بوده ام. کمتر رهبری را دیده ام که سرزنده گی تو را در آن روز ها داشته باشد و مفتخرم که بی هیچ تردیدی از تو پیروی کرده ام و راهم با تو یکی بوده و همراه با تو بوده ام و شیوه ی تفکر و اصول و استقبال از خطر را از تو اموخته ام.

سایر ملل جهان یاری من حقیر را می طلبند. من می توانم کاری را بکنم که تو به واسطه ی مسئولیت دولت کوبا نمی توانی و زمان ان رسیده که باهم وداع کنیم. باید بدانی که این کار را با آمیزه ای از اندوه و شادمانی انجام می دهم. به عنوان کسی که سهمی در پی افکندن این بنا داشته عزیزترین کسانم را به شما می سپارم. مردمی را ترک می گویم که مرا چون پسر خویش عزیز داشتند. این بخشی از روان مرا پریشان می کند. ایمانی را که تو به من اموخته ایی با خود به جبهه های نبرد تازه می برم، روح انقلابی مردم خودم را احساس انجام وظیفه ی مقدس مبارزه علیه امپریالیسم، هرجا که باشد.

همین منشاء قدرت است.قدرتی که بر هر زخمی مرهم می گذارد.

بار دیگر اعلان می کنم که کوبا هیچ مسئولیتی در قبال من ندارد جز الگویی که از آن گرفتم. اگر آخرین ساعات زندگیم زیر آسمان جایی دیگر باشد درآن لحظه به این مردم و به ویژه به تو فکر خواهم کرد. سپاسگزار درسهایی هستم که از تو آموخته ام و می کوشم تا اخر وفادار بمانم.

هویت من همرا با سیاست خارجی انقلابمان مشخص می شد و همچنان خواهد ماند و هرجا که باشم مسئولیت انقلابی کوبایی بودن را یدک خواهم کشید و رفتاری در خورِ آن خواهم داشت. از این که چیزی یرای فرزندانم و همسرم نگذاشته ام ناراحت نیستم، به واقع خوشحالم و می دانم که دولت آن ها را تآمین خواهد کرد تا زندگی شان بگذرد و بتوانند درس بخوانند و به همین دلیل چیزی برای آنها طلب نمی کنم.

حرف های ناگفته بسیاری دارم که برای تو و مردم مان بگویم، اما گمان نمیکنم ضرورتی داشته باشد. کلمات از بیان آنچه در دل دارم عاجزند و سیاه کردن کاغذ هم فایده ای ندارد.

آستا بیکتوریا سیامپره! [ پیش به سوی پیروزی]

پاتریا او موئرته! [ مرگ یا وطن]

با همه ی شور انقلابی ام تورا در آغوش می کشم.     " چه "